Szkody osobowe

Szkody na osobie obejmują uszczerbki wynikające z uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia, pozbawienia życia oraz naruszenia innych dóbr osobistych człowieka.

A) Kodeks cywilny na zasadzie art. 444 K.C. reguluje i wymienia możliwości roszczeń w przypadku uszkodzenia ciała i rozstroju zdrowia osób poszkodowanych w wyniku wypadków komunikacyjnych w postaci zadośćuczynienia, które stanowi jednorazowe świadczenie odszkodowawcze.

wypadek komunikacyjny

Rodzaje roszczeń w przypadku uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia:

Odszkodowanie jednorazowe (art. 444§ 1 K.C.) związane jest z pokryciem wszelkich kosztów, które wystąpiły w następstwie wypadku (w tym rodzaju świadczeń zwrotu kosztów leczenia poszkodowany może zażądać z góry lub po zakończonym leczeniu na podst. faktur lub rachunków w oryginale).

koszty nabycia leków i sprzętu rehabilitacyjnego

koszty pobytu w szpitalu

koszty dodatkowej opieki medycznej

koszty przeszkolenia zawodowego

koszty diet koniecznych po leczeniu szpitalnym i operacyjnym

koszty przejazdów osób najbliższych na konsultacje medyczne nawet odwiedziny

koszty konsultacji wybitnych specjalistów, jeśli są niezbędne w dalszym leczeniu.

Odszkodowanie z tytułu utraconego dochodu.

Sprawca szkody jest zobligowany do pokrycia wszelkich strat spowodowanych wypadkiem oraz utraconych korzyści majątkowych (odpowiednio udokumentowanych – zaświadczenie z urzędu skarbowego – deklaracja podatkowa, umowy o pracę, kontrakty, itp.). Do zasadnego zgłoszenia roszczenia koniecznym jest udokumentowanie częściowej niezdolności do pracy oraz udokumentowany spadek dochodu. Odszkodowanie z tytułu utraconego dochodu posiada przede wszystkim charakter wyrównawczy i nie jest podstawą utrzymania bytowego poszkodowanego.

Renta z tytułu zwiększonych potrzeb (art. 444§ 2 K.C.)

Poszkodowany na podstawie przepisów prawa może ubiegać się o krótkotrwałe naprawienie szkody w postaci renty na zwiększone potrzeby, jakimi są: opieka medyczna, sprzęt rehabilitacyjny, amortyzacja tego sprzętu, niezbędne leki. Konieczną podstawą do ubiegania się i przyznania jest zaświadczenie lekarskie, które to odpowiednio precyzuje długość rehabilitacji oraz opiekę medyczną.

Renta z tytułu utraconego dochodu (art. 361 §1 i 2 K.C.)

Aby roszczenie o rentę było zasadne muszą zostać spełnione dwie przesłanki.
Po pierwsze musi zostać stwierdzone, że poszkodowany całkowicie lub częściowo utrącił zdolność do pracy zarobkowej.
Po drugie utrata musi generować po jego stronie zmniejszenie dochodów. Sprawca szkody będzie świadczył rentę tylko do tej części utraconego dochodu, jaka jest następstwem obrażeń powypadkowych.

Jednorazowe odszkodowanie – kapitalizacja renty art. 447

Poszkodowany ma prawo zażądać od sądu przyznania mu zamiast renty jednorazowego odszkodowanie. Jest ono najczęściej stosowane w przypadku gdy poszkodowany stał się inwalidą, a jednorazowe odszkodowanie ułatwi mu wykonywanie nowego zawodu.

Zadośćuczynienie (art. 445 § 1 K.C.)

Zadośćuczynienie jest bardzo szczególną formą świadczenia, gdyż w odróżnieniu od odszkodowania, które to ma na celu naprawienie szkód materialnych i wymiernych, zapewnia pokrycie strat tzw. „trudnych do określenia” – ból, cierpienie fizyczne i psychiczne. Zadośćuczynienie nie ma schematycznego procesu przyznawania środków finansowych, gdyż ma na nie wpływ bardzo wiele czynników z życia poszkodowanego. Bierze się przede wszystkim pod uwagę: zwłaszcza stopień i czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych (pobyty w szpitalach, bolesność zabiegów, dokonywane operacje, leczenie sanatoryjne itp.), trwałość skutków wypadku (kalectwo, oszpecenie, bezradność życiowa, poczucie nieprzydatności), prognozy na przyszłość (polepszenie lub pogorszenie sie stanu zdrowia), wiek poszkodowanego (zwykle kalectwo dla np. dziecka jest większą krzywdą), niemożność prowadzenia normalnego życia, w tym zawodowego, uprawiania np. sportów, zawarcia związku małżeńskiego, posiadania dzieci, utratę kontaktów towarzyskich itp.

B) Kodeks cywilny na zasadzie art. 446 K.C. reguluje i wymienia możliwości roszczeń w przypadku śmierci poszkodowanych w wyniku wypadków komunikacyjnych w postaci:

  1. jednorazowego odszkodowania (art. 446 § 3)
    • Jednorazowe odszkodowanie przysługuje najbliższym członkom rodziny zmarłego, jeżeli wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej.
  2. renty (art. 446 § 2)
    • Renta płatna w następstwie śmierci poszkodowanego (alimentacyjna)W momencie śmierci poszkodowanego o tego typu rentę mogą zwrócić się do ubezpieczyciela sprawcy osoby, którym zmarły dostarczał środków do życia. Należą do nich przede wszystkim dzieci, wychowankowie zmarłego oraz w niektórych wypadkach jego małżonek czy konkubent, a także inne bliskie osoby utrzymywane przez poszkodowanego.
  3. zwrotu kosztów leczenia i pogrzebu (art. 446 § 1)
    • Koszty leczenia i pogrzebu zmarłego należą się, według ustawy temu, kto je poniósł, niezależnie od tego, czy jest spadkobiercą poszkodowanego.

UWAGA!

W związku z wprowadzonymi zmianami do kodeksu cywilnego z dniem 3 sierpnia 2008 r. kodeks cywilny dopuszcza także roszczenie tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę dla najbliższej rodziny zmarłego.